اثر شرط خلاف مقتضای ذات عقد و مبنای بطلان آن

اثر شرط خلاف مقتضای ذات عقد و مبنای بطلان آن

کلمات کلیدی :

مفهوم مقتضای عقد
مقتضیات ذات عقد
مقتضیات اطلاق عقد
ملاک تمیز مقتضیات عقد
شروط خلاف مقتضای عقد
اقسام مخالفت شرط با مقتضای عقد
اثر شرط خلاف مقتضای  ذات عقد
نظریه های مختلف در خصوص مبنای بطلان شرط خلاف مقتضای عقد

رفتن به سایت اصلی

هیچ‌گونه تردید و اختلافی میان فقها و حقوق‌دانان در بطلان شرط خلاف مقتضای عقد وجود ندارد و به موجب نصّ صریح قانون مدنی، شرط خلاف مقتضای عقد باطل و موجب بطلان عقد است. اما محلّ اختلاف در معیار و ملاک تشخیص مقتضیات و مبنای بطلان آن می‌باشد. لکن در این‌جا با توجه به اهمیت اثرگذاری شرط خلاف مقتضای عقد در وضعیت حقوقی عقد، به اختصار در این خصوص سخن خواهیم گفت و سپس در گفتار دوم، نظریه‌های مختلف درباره‌ی مبناي بطلان شرط خلاف مقتضاي عقد، مورد مطالعه قرار مي‌گيرد. 

 

 

 

گفتار اوّل: اثر شرط خلاف مقتضای  ذات عقد:

شرط مبطل، عقد اصلی را فاسد نموده و عقد فاسد هیچ اثری نخواهد داشت. برای مثال: چنان‌چه بیع فاسد باشد، به موجب آن ملکیتی برای مشتری بر مبیع حاصل نمی‌شود و حتی در صورتی که آن را قبض کند، مالک آن نخواهد بود و فرقی نمی‌کند که عقد از اصل باطل باشد یا بطلان آن به‌واسطه اقتران به شرط فاسدی باشد که فساد آن را موجب گردد.  در صورت بطلان عقد، آن‌چه که به موجب عقد فاسد، به هر کدام از طرفین منتقل گردیده است، بایستی به صاحب آن رد شود.  زیرا آن‌چه که باعث انتقال عوضین به طرفین عقد می‌باشد، عقد بوده که در صورت فساد نمی‌تواند موجب اثر باشد. 

 

 
یکی از حقوق‌دانان  در مورد اثرگذاری شرط مبطل بر عقد یا تأثیر بطلان عقد متضمن آن بر شرط، دو تفسیر را قابل بررسی و شرح دانسته است: اوّل آن‌که بگوییم برای بطلان عقد، به‌واسطه یک شرط باطل، لازم است که فساد شرط به عقد اصلی سرایت کرده و از جهت اخیر است که عقد، محقق نمی‌گردد و عدم تحقق عقد نیز به منزله‌ی فوت اجزای آن می‌باشد و چون شرط در ضمن عقد منظور شده است، فساد عقد به معنای فساد شرط و موجب بطلان آن است.  

 

دوم این که می‌دانیم که در عقد متضمن یک شرط باطل، عقد به‌واسطه عاملی که ارکان اصلی آن را متزلزل ساخته و از حصول آن، جلوگیری می‌نماید و به عبارت دیگر، آن را فاسد می‌کند، باطل می‌شود و این عامل چیزی جز شرط نمی‌باشد که سبب بطلان عقد می‌گردد.  ایشان در ادامه سؤالی مطرح نموده که آیا به راستی در عقدی که متضمن یک شرط مبطل است، سبب بطلان عقد، شرط مفسد می‌باشد که ضمن آن مندرج گردیده یا در حقیقت، پس از اثرگذاری شرط مبطل بر عقد است که بطلان عقد، انتفاء شرط را به همراه خواهد داشت؟

 

در پاسخ بیان داشته: «باید دانست سرایت فساد شرط به عقد، مبطل آن است، یعنی با اندارج شرط مفسد در ضمن آن از حصول عقد جلوگیری شود. آن‌گونه که با فقد شرایط لازم برای صحت عقد، عمل حقوقی ایجاد شده، باطل و بی‌اثر است و سرایت فساد شرط به عقد، فرع بر فساد و بطلان شرط است.  یعنی در صورت مبطل بودن شرط، فساد آن به عقد سرایت کرده و موجب ابطال عقد می‌گردد، نه این‌که بطلان عقد، موجب ابطلال و انتفاء شرط باشد». 

 

 

 

 

 

 

فهرست مطالب
ساماندهی تحقیق:    1
بررسی مفهوم شرط خلاف مقتضای عقد    3

مبحث اوّل: مفهوم مقتضای عقد:    4
گفتار اوّل: مقتضیات ذات عقد و مقتضیات اطلاق عقد:    6
بند اوّل: مقتضیات ذات عقد:    6
بند دوم: مقتضیات اطلاق عقد:    7
بند سوم: تفاوت میان مقتضیات ذات عقد و مقتضیات اطلاق عقد:    7
گفتار دوم: ملاک تمیز مقتضیات عقد:    9
بند اوّل: نظریهی تشخیص مقتضیات عقد بر اساس معیار قانون:    10
بند دوم: نظریه تشخیص مقتضیات عقد بر اساس معیار عرف:    12
بند سوم: نظریه تشخیص مقتضیات عقد بر اساس معیار قانونی و عرفی:    14
بند چهارم: نظریه تشخیص مقتضیات عقد بر اساس معیار قصد مشترک:    15
بند پنجم: نظریه تشخیص مقتضیات عقد بر اساس مجموع اعلامهای طرفین و لوازم قانوني و عرفی قصد مشترک:    17
گفتار سوم: اقسام مخالفت شرط با مقتضای عقد:    20
بند اوّل: مخالفت شرط با مضمون عقد:    20
بند دوم: مخالفت شرط با کلیه آثار عقد:    21
بند سوم: مخالفت شرط با اثر ظاهر عقد:    23

 

 

مبحث دوم: اثر شرط خلاف مقتضای ذات عقد و مبنای بطلان آن:    25

گفتار اوّل: اثر شرط خلاف مقتضای  ذات عقد:    26
بند اوّل: نقش علم و جهل طرفین به مبطل بودن شرط خلاف مقتضای عقد:    27
بند دوم: عدم تأثیر اسقاط شرط خلاف مقتضای ذات عقد در ماهیت عقد:    29
گفتار دوم: نظریه های مختلف در خصوص مبنای بطلان شرط خلاف مقتضای عقد:    30
بند اوّل: نظریه بطلان شرط خلاف مقتضای عقد به دلیل مخالفت با کتاب و سنت:    31
بند دوم: نظریه بطلان شرط خلاف مقتضای عقد به دلیل تناقض موجود در مجموعه عقد و شرط:    31
بند سوم: نظریه تفکیک مقتضیات مطلق عقد به آثار عرفی و شرعی و مبنای بطلان هریک:    32
بند چهارم: نظریه مبنای بطلان شرط خلاف مقتضای عقد به دو جهت حصول تعارض بین مفاد عقد و شرط و به لحاظ مخالفت با کتاب و سنت:    33

فهرست منابع    

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق استرس 38 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق استرس 38 صفحه کلمات کلیدی : مبانی نظری استرس ادبیات نظری استرس چارچوب نظری استرس فصل دوم پایان نامه استرس دانلود مبانی نظری استرس پیشینه تحقیق استرس پیشینه داخلی استرس پیشینه خارجی استرس پیشینه پژوهش…

  • دانلود پاورپوینت کسب و کار الکترونیک

    دانلود پاورپوینت کسب و کار الکترونیک رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت کسب و کار الکترونیک جهت رشته مدیریت در 36 اسلاید و با فرمت pptx  بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       کسب و کار…

  • پاورپوینت جایگاه مستندسازی در مدیریت پروژه و نظام فنی اجرایی کشور

    پاورپوینت جایگاه مستندسازی در مدیریت پروژه و نظام فنی اجرایی کشور پاورپوینت مستند سازی پاورپوینت مستند سازی کاروفناوری هفتم پاورپوینت مستند سازی هفتم پاورپوینت در مورد مستند سازی پاورپوینت درباره مستند سازی دانلود پاورپوینت مستند سازی هفتم کاروفناوری رفتن به…

  • پرسشنامه بررسی ارتباط میان تفویض اختیار و نوآوری با بهره وری شغلی کارکنان

    پرسشنامه بررسی ارتباط میان تفویض اختیار و نوآوری با بهره وری شغلی کارکنان پرسشنامه بهره وری شغلی پرسشنامه بهره وری شغلی کارکنان پرسشنامه تفویض اختیار و نوآوری رفتن به سایت اصلی دانلود پرسشنامه پایان نامه  رشته مدیریت پرسشنامه بررسی ارتباط میان تفویض اختیار و…

  • رابطه حرمت خود با پرخاشگری دانش آموزان سال اول دبیرستان بعثت منطقه 17تهران در سال تحصیلی 86-1385

    رابطه حرمت خود با پرخاشگری دانش آموزان سال اول دبیرستان بعثت منطقه 17تهران در سال تحصیلی 86-1385 حرمت اختلالات شخصیتی پرخاشگری دانش آموزان دانلود پایان نامه رابطه حرمت خود با پرخاشگری دانش آموزان سال اول دبیرستان بعثت منطقه 17تهران در…

  • پایان نامه عوامل موثر بر اختلافات زناشویی و طلاق

    پایان نامه عوامل موثر بر اختلافات زناشویی و طلاق پایان نامه طلاق پایان نامه طلاق عاطفی نظریه های طلاق عاطفی عوامل موثر بر طلاق عوامل موثر بر طلاق عاطفی عوامل موثر بر اختلافات زناشویی تاثیرات طلاق بر کودکان و زنان…

  • پاورپوینت ماتریس نقاط قوت، نقاط ضعف، فرصت ها و تهدیدها (SWOT)

    پاورپوینت ماتریس نقاط قوت، نقاط ضعف، فرصت ها و تهدیدها (SWOT) دانلود پاورپوینت ماتریس نقاط قوت، نقاط ضعف، فرصت ها و تهدیدها (SWOT) استراتژی نقاط قوت، نقاط ضعف، فرصت ها و تهدیدها نقطه قوت دسته بندی نقاط قوت نقطه ضعف…

  • پاورپوینت رزونانس مغناطیسی هسته ای

    پاورپوینت رزونانس مغناطیسی هسته ای رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت رزونانس مغناطیسی هسته ای جهت رشته ی مهندسی در قالب 305 اسلاید و با فرمت pptx به صورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       رزونانس…

  • پرسشنامه ارزیابی مقایسه ای اثربخشی ساختار سازمانی جدید و قدیم شرکت

    پرسشنامه ارزیابی مقایسه ای اثربخشی ساختار سازمانی جدید و قدیم شرکت پرسشنامه ساختار سازمانی پرسشنامه اثربخشی ساختار سازمانی پرسشنامه ساختار سازمانی دانلود پرسشنامه ساختار سازمانی رابینز پرسشنامه ساختار سازمانی رابینز پرسشنامه ساختار سازمانی پرسشنامه استاندارد ساختار سازمانی دانلود پرسشنامه ساختار…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق بازاریابی الکترونیکی

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق بازاریابی الکترونیکی کلمات کلیدی : مبانی نظری بازاریابی الکترونیکی پیشینه تحقیق بازاریابی الکترونیکی پیشینه داخلی بازاریابی الکترونیکی پیشینه خارجی بازاریابی الکترونیکی پیشینه پژوهش بازاریابی الکترونیکی پیشینه نظری بازاریابی الکترونیکی ادبیات نظری بازاریابی الکترونیکی چارچوب نظری…

  • ادبیات نظری و پیشینه تجربی الگوهای ارتباطی والدین

    ادبیات نظری و پیشینه تجربی الگوهای ارتباطی والدین فصل دوم پایان نامه الگوهای ارتباطی والدین مبانی نظری الگوهای ارتباطی والدین پیشینه تحقیق الگوهای ارتباطی والدین پیشینه پژوهش الگوهای ارتباطی والدین پیشینه نظری الگوهای ارتباطی والدین ادبیات نظری الگوهای ارتباطی والدین…

  • سیستم حسابداری

    سیستم حسابداری سیستم حسابداری اطلاعات مالی صورتهای مالی بورس اوراق بهادار دانلود پایان نامه سیستم حسابداری دانلود پایان نامه رشته حسابداری رفتن به سایت اصلی دانلود پایان نامه رشته حسابداری با عنوان سیستم حسابداری   چكیده :    حاصل سیستم…

  • پرسشنامه تاثیر هوش معنوی و معنویت در محیط کار بر تعهد سازمانی

    پرسشنامه تاثیر هوش معنوی و معنویت در محیط کار بر تعهد سازمانی پرسشنامه هوش معنوی پرسشنامه معنویت در محیط کار پرسشنامه تعهد سازمانی پرسشنامه تاثیر هوش معنوی بر تعهد سازمانی پرسشنامه تاثیر معنویت در محیط کار بر تعهد سازمانی رفتن…

  • پاورپوینت مدیریت مواد زائد

    پاورپوینت مدیریت مواد زائد پاورپوینت مدیریت مواد زائد تحقیق مدیریت مواد زائد بررسی مدیریت مواد زائد مدیریت مواد زائد مواد زائد جامد مواد زائد جامد شهري مدیریت پسماند مدیریت جامع مواد زائد راههای کنترل تولید مواد زاید جامد عوامل مؤثر…

  • پاورپوینت درس 16 مطالعات اجتماعی هفتم ابتدایی مبحث جاذبه های گردشگری ایران

    پاورپوینت درس 16 مطالعات اجتماعی هفتم ابتدایی مبحث جاذبه های گردشگری ایران رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت درس 16 مطالعات اجتماعی هفتم ابتدایی مبحث جاذبه های گردشگری ایران در قالب 90 اسلاید و با فرمت pptx بصورت کامل و…

  • پرسشنامه ارائه چارچوبی امن جهت استفاده اینترنت اشیا در صنعت

    پرسشنامه ارائه چارچوبی امن جهت استفاده اینترنت اشیا در صنعت پرسشنامه اینترنت اشیاء پرسشنامه امنیت در اینترنت اشیا پرسشنامه اینترنت اشیا در صنعت نفت پرسشنامه کاربرد اینترنت اشیا در صنعت نفت و گاز پرسشنامه طراحی وضعیتی امن برای بکار گیری…

  • پرسشنامه هوش هیجانی شاته و همکاران 33 سوالی

    پرسشنامه هوش هیجانی شاته و همکاران 33 سوالی کلمات کلیدی : پرسشنامه هوش هیجانی شات پرسشنامه هوش هیجانی شات 33 دانلود پرسشنامه هوش هیجانی شاته روایی پرسشنامه هوش هیجانی شات دانلود مقیاس هوش هیجانی شاته نمره گذاری پرسشنامه هوش هیجانی…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق در مورد خود شکوفایی 63 صفحه

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق در مورد خود شکوفایی 63 صفحه کلمات کلیدی : فصل دوم پایان نامه خود شکوفایی مبانی نظری خود شکوفایی پیشینه تحقیق خود شکوفایی پیشینه داخلی خود شکوفایی پیشینه خارجی خود شکوفایی پیشینه پژوهش خود شکوفایی…

  • پرسشنامه ارزیابی تاثیر برنامه ریزی تداوم کسب و کار لجستیک بر قابلیتهای عملیاتی و عملکرد مالی

    پرسشنامه ارزیابی تاثیر برنامه ریزی تداوم کسب و کار لجستیک بر قابلیتهای عملیاتی و عملکرد مالی پرسشنامه برنامه ریزی تداوم کسب و کار لجستیک پرسشنامه قابلیتهای عملیاتی پرسشنامه عملکرد مالی رفتن به سایت اصلی دانلود پرسشنامه پایان نامه رشته مدیریت پرسشنامه ارزیابی تاثیر برنامه…

  • پاورپوینت مكانيسم تثبيت بيولوژيک ازت

    پاورپوینت مكانيسم تثبيت بيولوژيک ازت پاورپوینت ازت پاورپوینت در مورد ازت پاورپوینت تثبیت بیولوژیک پاورپوینت تثبیت بیولوژیک ازت رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت مكانيسم تثبيت بيولوژيک ازت جهت رشته کشاورزی و زراعت در قالب 7 اسلاید و با فرمت…

  • پاورپوینت بررسی مفاهیم اساسی سازمان، نظریه و نظریه پردازی

    پاورپوینت بررسی مفاهیم اساسی سازمان، نظریه و نظریه پردازی پاورپوینت بررسی مفاهیم اساسی سازمان، نظریه و نظریه پردازی تحقیق مفاهیم اساسی سازمان، نظریه و نظریه پردازی مقاله مفاهیم اساسی سازمان، نظریه و نظریه پردازی مفاهیم اساسی سازمان، نظریه و نظریه…

  • پاورپوینت آموزه های الهی درس ششم فرعون و پیروزی بر او

    پاورپوینت آموزه های الهی درس ششم فرعون و پیروزی بر او پاورپوینت درس ششم فرعون و پیروزی بر او دانلود پاورپوینت درس ششم فرعون و پیروزی بر او پاورپوینت درباره درس ششم فرعون و پیروزی بر او رفتن به سايت…

  • پاورپوينت درس اول فارسی هشتم ابتدايی مبحث پيش از اينها

    پاورپوينت درس اول فارسی هشتم ابتدايی مبحث پيش از اينها رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوينت درس اول فارسی هشتم ابتدايی مبحث پيش از اينها در قالب 11 اسلاید و با فرمت pptx بصورت کامل و جامع و با قابلیت…

  • مهارت های زندگی و کنترل خشم و استرس در روابط زوجین

    مهارت های زندگی و کنترل خشم و استرس در روابط زوجین ابعاد مهارت های زندگی دسته بندی مهارت های زندگی پایان نامه مهارت های زندگی زناشویی اهمیت مهارت حل مسئله در زندگی زناشویی اهمیت حل مسئله در زندگی زناشویی اهمیت…

  • پاورپوینت شناخت درمانی افسردگی

    پاورپوینت شناخت درمانی افسردگی رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت شناخت درمانی افسردگی جهت رشته ی روان شناسی در قالب 23 اسلاید و با فرمت pptx به صورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       میزان اثر…

  • پاورپوینت نماسازی ساختمان

    پاورپوینت نماسازی ساختمان پاورپوینت نماسازی ساختمان نما چیست؟ انواع نماهای ساختمان ويژگي هاي برخي از انواع نما ها نماهاي تماماً شيشه مشکلات نماهای تماماً شیشه ای نماي بايراميکس نمای سرامیک نماي آجر نماي کلاسیک نماي رومی رفتن به سایت اصلی…

  • مبانی نظری و پیشینه تحقیق سبک های فرزندپروری

    مبانی نظری و پیشینه تحقیق سبک های فرزندپروری مبانی نظری سبک های فرزندپروری دانلود مبانی نظری سبک های فرزندپروری پیشینه تحقیق سبک های فرزندپروری ادبیات نظری سبک های فرزندپروری فصل دوم پایان نامه سبک های فرزندپروری مبانی نظری و پیشینه…

  • دانلود پاورپوینت حجاز تا کربلا

    دانلود پاورپوینت حجاز تا کربلا رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت حجاز تا کربلا جهت رشته مذهبی در 28 اسلاید و با فرمت pptx  بصورت کامل و جامع و با قابلیت ویرایش       فلسفه قيام ابي عبدالله الحسين…

  • پاورپوینت آموزش تدریس اسامی قابل شمارش و غیر قابل شمارش زبان انگلیسی هشتم - شماره 7

    پاورپوینت آموزش تدریس اسامی قابل شمارش و غیر قابل شمارش زبان انگلیسی هشتم - شماره 7 رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت آموزش تدریس اسامی قابل شمارش و غیر قابل شمارش زبان انگلیسی هشتم - شماره 7 به دانش آموزان…

  • پاورپوینت حسابداری داراييهای نامشهود

    پاورپوینت حسابداری داراييهای نامشهود دانلود پاورپوینت حسابداری داراييهای نامشهود پاورپوینت استاندارد حسابداری داراییهای نامشهود پاورپوینت سند حسابداری داراییهای نامشهود رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت حسابداری داراييهای نامشهود جهت رشته حسابداری در قالب 25اسلاید و با فرمت pptxقابل اصلاح و…

  • بررسی معاملات مدیران در شرکتهای تجاری

    بررسی معاملات مدیران در شرکتهای تجاری شرکتهای تجاری معاملات مدیران مسئولیت مدیران در معاملات بررسی معاملات مدیران در شرکتهای تجاری دانلود پایان نامه مسئولیت مدیران در معاملات دانلود پایان نامه حقوق دانلود پایان نامه رشته حقوق رفتن به سایت اصلی…

  • پاورپوینت کامل فیبرنوری

    پاورپوینت کامل فیبرنوری پاورپوینت فیبرنوری مزایای فیبرنوری پیشرفت فیبر نوری تحقیق ارائه تجهیزات مخابرات رفتن به سايت اصلي پروژه بصورت فایل پاورپوینت(pptx) در 20 اسلاید و فایل WORD برای رشته کامپیوتر در پایین همین صفحه قابل دانلود میباشد. شایسته یادآوری…

  • دانلود پاورپوینت طبقه بندی در روانپزشکی

    دانلود پاورپوینت طبقه بندی در روانپزشکی دانلود پاورپوینت روانپزشکی پاورپوینت درمورد طبقه بندی در روانپزشکی پاورپوینت درباره طبقه بندی و روانپزشکی رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت طبقه بندی در روانپزشکی جهت رشته پزشکی در 14 اسلاید و با فرمت…

  • سیر تفکر انتقادی در تربیت اسلامی و بررسی موانع آن

    سیر تفکر انتقادی در تربیت اسلامی و بررسی موانع آن تعقل و تفکر در قرآن و روایات تفکر انتقادی در تربیت اسلامی مراحل تفکر و تعقل انتقادی مفهوم تفکر در قرآن رابطه مفهوم قرآنی تفکر با تعقل و مراتب آنها…

  • دانلود پاورپوینت اخلاق و تعهد کاری

    دانلود پاورپوینت اخلاق و تعهد کاری پاورپوینت اخلاق و تعهد کاری پاورپوینت اخلاق و تعهد کاری در تجارت پاورپوینت درباره اخلاق کاری پاورپوینت درباره تعهد کاری رفتن به سايت اصلي دانلود پاورپوینت اخلاق و تعهد کاری جهت رشته جامعه شناسی…